Oerend Smart | Toerisme in Rome

  Column

Eerder dit jaar was ik in Rome. En zoals bijna elke toerist die de Italiaanse hoofdstad bezoekt ben ik op de Spaanse Trappen gaan zitten. Ze liggen op de Piazza di Spagna in het historische centrum van de stad en voeren naar de kerk Trinità dei Monti. De marmeren trappen zijn aangelegd tussen 1723 en 1725 en worden door kenners geroemd vanwege de karakteristieke Rococostijl.

In de meeste reisgidsen staat een rustpauze op de Spaanse Trappen in de top tien van Romeinse attracties. Toen ik er vroeg in de ochtend aankwam, wemelde het al van de toeristen. Van even rustig zitten en de omgeving in je opnemen was dan ook geen sprake. Menig bezoeker deed niet eens de moeite om te gaan zitten, maar was slechts op zoek naar de beste plek voor een selfie waaruit moest blijken 'ik ben hier ook geweest'. Behalve druk vond ik het op de Spaanse Trappen rumoerig. Om je heen hoorde je alle wereldtalen, al werd het geluid regelmatig overstemd door de wieltjes van rolkoffers die door sommige toeristen de trappen op en af werden gesleept.
De Spaanse Trappen behoren tot een van de vele monumenten die de Eeuwige Stad rijk is. De instandhouding daarvan bezorgt het gemeentebestuur van Rome al jaren hoofdbrekens. Het restaureren en beschermen van het erfgoed kost een hoop geld – en daarvan heeft de stad altijd te weinig. Regelmatig zijn het dan ook bedrijven die de kosten voor hun rekening nemen. Zo heeft in 2016 Bulgari – Italiaans producent van luxe accessoires zoals juwelen en horloges – de Spaanse Trappen voor 1,5 miljoen euro laten renoveren. Dat was wel nodig ook, want het monument was behoorlijk aangetast als gevolg van luchtvervuiling en massatoerisme: de 138 treden van de bordestrap zaten onder de kauwgomresten en vlekken van koffie en rode wijn.

Sinds deze zomer is het niet meer geoorloofd om op de Spaanse Trappen te gaan zitten. Een bad nemen in een fontein mag ook niet meer, net zoals het rondlopen in de Romeinse binnenstad zonder T-shirt of hemd. Ook heeft Rome het gehad met kroegentochten en verkleedpartijen van toeristen tijdens vrijgezellenparty's. De verboden maken deel van maatregelen die het stadsbestuur heeft genomen om het lokale erfgoed te beschermen en de uitwassen van het toerisme te bestrijden. Wie zich er niets van aantrekt, riskeert een boete die kan oplopen tot 400 euro. En het verbod wordt gehandhaafd, ook op de Spaanse Trappen: met fluitjes verjaagt de politie toeristen die zich er neervlijen of willen picknicken. Omdat ik er zelf heb gezeten, wil ik niet Roomser zijn dan de paus. Maar ik vind het verbod terecht: Rome is om te bekijken, niet om te bezetten.

Geograaf Gert-Jan Hospers schrijft over stedelijke en regionale ontwikkeling op menselijke maat

Meer berichten